Review sách Danh Tác Việt Nam - Tập Án Cái Đình

Đánh thẳng vào hiện thực, phanh phui vết mục ruỗng, sâu mọt, mê tín, hủ lậu của hiện thực nông thôn đầu thế kỷ XX là điều Ngô Tất Tố đã đạt được trong phóng sự "Tập án cái đình".

Cái đình vốn xưa chỉ là chỗ che mưa, che nắng. Sau những bước chuyển của xã hội, nó thành nơi vua ngự, nơi thờ cúng và rồi thành nơi diễn ra hội hè, ăn uống linh đình. Cái đình bị lên án vì đã khiến bao người dân khổ sở, bán vợ, đợ con, bán đất cầm nhà. Không chỉ một mà Ngô Tất Tố đã dẫn ra nhiều dẫn chứng cụ thể, xác đáng về những điều ông thấy qua nhiều làng mình đã đi qua.

Chỉ vì một con lợn cúng đình mà khổ chủ nhiều khi phải mất bay gia sản vì phải bỏ tiền, bỏ công chăm chút cho ông ỷ lại còn phải thết đãi bà con, chức sắc trong làng khi họ đi xem ông ỷ và khi cúng đình. La liệt chén bát, la liệt những con người từ bàn trên đến mâm dưới trong cái ngày trọng đại: Dâng ông ỷ cúng đình. Chỉ vì không muốn bị làng bắt tội mà khổ chủ vất vả, tốn kém trăm bề. Đến là khổ sở!Mà thành hoàng không phải lúc nào cũng là tôi trung gái liệt. Có khi làng còn thờ cả quỷ lạ, ma thiêng, có khi là thằng ăn trộm, đứa ăn mày, kẻ hám gái... chết vào giờ linh. Thật là hài hước!

Phần còn lại của tác phẩm, ngòi bút hướng thẳng vào những tên lang băm bịp bợm đủ trò để trục lợi. Mỗi người bị lừa một lần là bọn chúng đủ giàu to. Còn gì nực cười hơn cảnh người không thuốc thì khỏi bệnh, kẻ thang này đến thang kia mà lại liệt giường rồi tử vong. Ở những trang viết này, ta sẽ thấy một Ngô Tất Tố am tường về các vị thuốc, các bài thuốc. Giọng văn thì vừa mỉa mai cũng vừa căm phẫn, đau xót.

Hiểu biết của Ngô Tất Tố rất rộng, cái nhìn, cách đánh giá cũng rất tinh nhạy. Qua đó mà ta mới thấy rõ những thối nát, mê tín của người dân lúc bấy giờ.

Huỳnh Thu Giang
Hình đẹp quá . Tim tim
Ngân Lê
giống Việc Làng không chị Dĩm?
Trần Thị Thúy Diễm
Tập này chia làm 2 phần á Ngân: Những vấn đề liên quan đến đình làng gây nên bao nỗi khổ cho dân và phần hai là nói về những tên lang băm. Phần đầu chỉ nói về cái đình làng thôi, không rộng như trong Việc làng.