Sông Đông Êm Đềm
by Mikhail Solokhov
2 reviews
Có 4 chủ sách đang sở hữu sách này trên OBook, bạn có thể

Review sách Sông Đông Êm Đềm

Trần Lan Hương đã review

Bước vào tác phẩm, ta được đắm mình vào dòng nước mát rượi nơi sông Đông yên ả, mùi lúa, mùi cỏ, hương hoa, và hơi ấm quê nhà tràn ngập trong không khí dịu dàng, vương vấn mãi nơi khoang mũi mỗi con người khi ghé thăm nơi đây. Đâu đó, ta nhìn thấy cuộc sống êm đềm hạnh phúc của người dân lao động, anh em Cozak chăm làm lụng, những con người suốt đời quanh quẩn nơi thôn quê yêu dấu, gắn bó với căn nhà nhỏ bé, với con ngựa, với cái cày, với mảnh đất thân yêu từ ngàn đời nay. Đến với gia đình Melekhov, cuộc sống ấy càng được tác giả khắc họa rõ nét qua hình ảnh người cha, người mẹ, những chàng trai phơi phới cái sức sống tràn trề của tuổi trẻ, trái tim mãnh liệt nồng cháy cái sức nóng của tình yêu, những cô gái ở lứa tuổi xanh mơn mởn, nở rộ như những bông hoa kiêu hãnh, xinh đẹp nhất. Qua từng câu từng chữ mang đậm nét Cozak, tác giả níu kéo tâm hồn người đọc, để ta thả hồn vào câu chuyện, thang lang đến từng ngõ ngách, thôn xóm, gặp gỡ những con người chân chất, thật thà, vui tính, hòa mình vào đời sống của con người Cozak sông Đông, lắng nghe câu hát, bài ca, trái tim thổn thức theo từng điệu nhảy pri-xi-át-ca rộn ràng.

Hàng chục nhân vật xuất hiện với nhiều tính cách khác nhau, nhưng trong mạch máu họ vẫn chảy chung dòng máu Cozak, ở họ vẫn mang cái nét đặc trưng của con người, văn hóa Cozak, mới đấy dùng lời thô lỗ, tục tằn nói chuyện với nhau, mới đấy vật nhau chảy máu, thế mà một lúc sau lại ôm nhau gật gà bên ly rượu, hòa giọng vào nhau mà hát bài ca quê nhà, sông núi. Bằng từng nét vẽ của mình, khung cảnh ngày ấy đã được tác giả Mikhail Solokhov mô tả thật sinh động, bằng những gam màu nhẹ nhàng, đằm thắm bức tranh ấy hiện lên thật tươi đẹp, rực rỡ, chói lòa dưới ánh nắng mặt trời.

Thế rồi, “cơn bão” chiến tranh ập đến, kéo con người ra khỏi cuộc sống hạnh phúc, êm đềm mà dấn thân vào con đường tội lỗi, chết chóc, vào khói lửa, bom đạn. Chiến tranh lấy đi sự ngây thơ, tấm lòng lương thiện vốn có của con người và chỉ để lại cho họ con quỷ dữ ngự trị nơi tâm hồn tăm tối. Chiến tranh cướp mất đi người cha, người chồng, để lại một khoảng trống lạnh lẽo không thể nào lấp đầy được trong căn nhà trống hoác, trong trái tim của người phụ nữ ngày đêm mong ngóng, ngày đêm khóc thầm nơi căn phòng vắng lặng. Chiến tranh đẩy người ta vào cái chết, đẩy người ta vào con đường ghê tởm và “trả phí” cho họ bằng những lời khen vô nghĩa cùng những tấm huân chương, đó có phải là thứ đáng để đánh đổi? Những anh chàng mới hôm qua còn luôn tay luôn chân với công việc nhà, việc đồng áng, cầm cái cáy ra đồng nay đã phải cầm súng ra chiến trận, họ ngơ ngác, không hiểu mục đích của chiến tranh là gì? Đó chẳng phải là vì lợi ích, tư tưởng của một số người mà làm hại những người khác hay sao? Họ ghê sợ nhìn thấy cái sự vô nghĩa của chiến tranh, chịu đựng nỗi đau ghê gớm dằn xé tâm hồn lẫn thể xác...

Bằng những lý tưởng cao đẹp, nhiều người đã nổi dậy, dành lại lợi ích cho người nghèo, cho bản thân, những cuộc nổi dậy diễn ra, lính tráng ngả nghiêng theo con đường xã hội chủ nghĩa, chấm dứt một đế chế rực rỡ của đế quốc. Chính quyền Xô Viết lên cầm quyền, “con quỷ” chiến tranh tạm thời nguôi bớt cơn giận của nó...

Thế nhưng sự xung đột tư tưởng xảy đến, vì bản chất kiêu hãnh và tình yêu quê hương nồng cháy, vì bảo vệ gia đình, thôn xóm, bảo vệ những người thân yêu, nhân dân Cozak vùng Đông Thượng đã nổi dậy chống lại chính quyền Xô Viết, cuộc bạo động diễn ra mạnh mẽ trên khắp các mặt trận, “con quỷ” chiến tranh lại một lần nữa thức giấc, phà hơi thở hôi thối của nó tràn ngập các làng quê, khắp vùng sông Đông êm đềm. Chiến tranh lại sôi sục, khiến con người ta mệt mỏi, đau khổ. Qua từng diễn biến nội tâm của nhân vật Grigori, ta hiểu rõ hơn suy nghĩ của con người sống trong khói lửa bom đạn, hiểu hơn tình cảm và con người Cozak ngày ấy. Sâu thẳm trong anh là khát khao có một cuộc sống hòa bình, ngả theo Hồng quân, chính quyền Xô Viết, nhưng tình yêu quê hương- vùng đất chôn rau cắt rốn lại níu anh lại, để anh tiếp tục chiến đấu. Nếu chiến tranh tàn phá, hủy hại nặng nề con người Griogri thì nỗi nhớ và ký ức về gia đình, những người yêu thương lại vực anh dậy, tưới mát tâm hồn khô cằn như sỏi đá của người chiến sĩ, nứt nẻ vì nỗi đau, thiếu thốn. Đi sâu vào cuộc chiến, ta nhìn thấy rõ được tình yêu mộc mạc, nồng cháy mà người dân Cozak dành cho vùng đất của mình, sự chân chất và tâm hồn trong sáng của những con người chỉ ham lao động, vun vén cho gia đình, vun vén khối tài sản ít ỏi mình đã dành dụm được, nghĩ về ngôi nhà, những đứa trẻ, nghĩ về người vợ mòn mỏi chờ chồng, đôi mắt đẫm lệ của họ mỗi khi nhận xác người chiến sĩ nằm xuống mãi mãi không bao giờ tỉnh dậy nữa, thì ai con muốn đánh nhau? Ai còn muốn chém giết. Tôi tự hỏi: “Chiến tranh cuối cùng có phải là cái vực sâu của hai bên tư tưởng, những tư tưởng khác nhau ấy chạm vào nhau, và khiến người vô tội bước một bước đến hố sâu đen ngòm, những tư tưởng ấy xung đột và khiến con người rơi tõm xuống vực sâu lạnh lẽo”.

Hơn 700 trang viết về chiến tranh khiến tôi mệt mỏi, hình thành trong thâm tâm tôi nỗi sợ vô hình, nỗi sợ ấy ban đầu chỉ là vài giọt nhỏ, sau đó đã ngấm chặt vào trong từng mạch máu khiến tôi rùng mình, ghê sợ. Nhưng giọng văn của tác giả không hề làm tôi chán ngấy, mà thay vào đó cứ hút tâm trí tôi vào từng diễn biến của câu chuyện. Song song với chiến tranh với nước mắt chảy dài, là nụ cười ấm áp của những con người nơi hậu phương, là tình yêu nồng cháy, ngang tàng. Xoay quanh Grigori là nàng Natalia và Acxinhia, nếu Natalia dịu dàng, cam chịu, dành trọn một tình yêu ấm áp cho Grigori, thì Acxihia lại mạnh mẽ, sôi nổi, và bất chấp, nếu Natalia đại diện cho những người phụ nữ Nga truyền thống thì Acxihia lại đại diện cho những người phụ nữ hiện đại hơn, dám đấu tranh để dành giật lấy tình yêu. Hơn 100 nhân vật xuất hiện, và bằng ngòi bút tuyệt vời của mình, tác giả đã khiến những nhân vật ấy như sống dậy, khiến những nhân vật cứ khắc mãi vào tâm trí của tôi, chẳng thể nào xóa mờ.

Khép lại tác phẩm, hình ảnh vùng sông Đông vẫn cứ hiện ra trong tâm trí, sự đau đớn, mất mát của các nhân vật vẫn cứ như những con dao vô hình cứa vào trái tim tôi. Lối kể chuyện tài tình của tác giả đã khiến những dòng cảm xúc nơi tâm hồn tôi chảy theo từng nhịp đập của câu chuyện, cảm nhận rõ ràng được sự mệt mỏi, thấu hiểu rõ ràng được nỗi đau của từng nhân vật, hay chính là nỗi đau của cả tác giả?.

Khen cuốn này thì chẳng biết dùng bao nhiêu lời cho đủ, một bài review quá dài thì cũng không tốt lắm nên có lẽ tôi xin dừng tại đây thôi, những cảm xúc tuyệt vời khác tôi sẽ để dành riêng cho bản thân mình, và nếu muốn biết, bạn có thể thưởng thức tác phẩm để cảm nhận rõ ràng hơn những cảm xúc tuyệt vời ấy. Khen tác phẩm thì phải khen cả dịch giả đã chuyển tải được rõ ràng cái hồn của tác phẩm. Cách sử dụng ngôn từ lúc thì hoa mĩ, lúc lại giản dị, gần gũi đã khiến tôi không thể nào rời mắt hay dừng đọc tác phẩm, có thể nói đây là một trong những bản dịch hay nhất mà tôi đã đọc.



Review khác về sách này 1
"Sông Đông êm đềm" miêu tả một giai đoạn lịch sử mười năm từ 1912 đến 1922 trong phạm vi địa lý rộng lớn: Mặt trận miền Tây nước Nga trong Thế chiến thứ nhất, Ukraina, Ba Lan, Romania cho đến Sankt... chi tiết