Sử Ký Tư Mã Thiên
by Tư Mã Thiên
1 reviews
Có 5 chủ sách đang sở hữu sách này trên OBook, bạn có thể

Review sách Sử Ký Tư Mã Thiên

Không ai biết Tư Mã Thiên mất năm nào. Nhiều năm sau khi ông qua đời, cháu ngoại ông là Dương Uẩn thấy không khí chính trị triều Hán đã thay đổi nên xin với Hán Tuyên Đế cho phát hành bộ sử của ông ngoại để lại, từ đó người ta mới biết đến Sử Ký. Hán Tuyên Đế là ai? Chính là chàng trai Lưu Bệnh Dĩ trong phim “Ô Long Thiên Tử” mà chúng ta đã say mê 15 năm trước đấy ạ!

Không rõ trong “Hán thư” có thêm thông tin gì về Tư Mã Thiên hay không, nhưng có thể hình dung cuộc đời ông được chia thành 2 giai đoạn. Có những ngày tháng tung bay như cánh chim khắp đất Trung Hoa, chu du muôn dặm, chứng kiến vạn cảnh. Và sau đó là những năm tháng trở thành cái bóng mờ trong cung nhà Hán, bị khinh miệt, không ai đoái hoài tới. Nỗi uất ức của một con người chính trực mà lời nói thẳng thì gây oan khuất, nỗi đau đớn của con người giàu hoài bão bỗng bị xử “cung hình” … không thể biến ông thành một phế vật. Trái lại, bi kịch khủng khiếp ấy càng cho ông thêm nghị lực để dồn hết tâm sức hoàn tất Sử Ký.

Thoát khỏi án tử, Tư Mã Thiên được giữ chức vụ Trung Thư Lệnh, có cơ hội được xem nhiều văn kiện bí mật, được đi cùng Hán Vũ Đế trong các cuộc tuần du. Không chỉ có được tư liệu từ các chuyến du lịch khắp Trung Hoa từ tuổi 20, ông còn đi nhiều nơi phỏng vấn người dân, tiếp xúc với các nguồn ghi chép có tính sử liệu nơi điền dã. Nguồn tư liệu ấy đã được ông chọn lọc, sắp xếp rất khoa học để đưa vào Sử Ký. Từ chỗ là một kẻ mang tội, bộ sử đồ sộ ấy đã giúp ông lưu danh hậu thế, bên cạnh những Tôn Tử, Quan Vũ, Khổng Tử…

*

Gần đây tôi mới đọc lại Sử Ký. Chính xác hơn là gần đây tôi mới hiểu hơn về sức hấp dẫn của Sử Ký, đó là khi đọc các bài phân tích trên trang http://www.gockhuatsuky.tk/.

*

Dĩ nhiên, Sử Ký không dễ đọc như Đông Chu Liệt Quốc, Hán Sở Diễn Nghĩa – những tác phẩm văn học lấy tư liệu từ Sử Ký. Nhưng nếu không có Sử Ký tạo ra những khuôn mẫu, thì sẽ không có được những Đông Chu, Hán Sở, cũng không có Tam Quốc, Thuyết Đường, Thủy Hử, càng không có được những Thiên Long Bát Bộ, Xạ điêu anh hùng truyện … Bởi lẽ Sử Ký là cuốn sách về những hình tượng, ảnh hưởng sâu đến việc chép sử và sáng tác tiểu thuyết lịch sử sau này. Thái sử công Tư Mã Thiên đã khéo léo lựa chọn các chi tiết có tính cô đọng cao, súc tích, không có chi tiết thừa. Một chi tiết nhỏ nhưng có khi mang nhiều tầng nghĩa, khiến người đời sau phải mất nhiều công đoán định, luận bàn.

Bầu không khí trong các tiểu thuyết dã sử của Trung Quốc về sau đều chịu ảnh hưởng từ bầu không khí mà Tư Mã Thiên đã xây dựng từ trong Sử Ký. Trong hình bóng những kẻ gian hùng thấp thoáng nụ cười đểu của Lưu Bang. Những vị quân sư âm hiểm đều được đem ví với Trần Bình, Phạm Lãi. Còn biết bao anh hùng mang chí của kẻ muốn “đội đá vá trời” dường như đều là hóa thân của Hạng Vũ. Ấy là mới chỉ nói đến một phần nhỏ ảnh hưởng của Sử Ký!

*

Tư Mã Thiên nối chí người cha, muốn tiếp tục làm sử quan của nhà Hán. Sau khi chịu hình phạt oai uổng, ông không được giữ chức Thái sử nữa, nhưng người đời sau hễ nghe nhắc đến 3 chữ “Thái Sử Công” thì đều hiểu rằng đang nhắc đến Tư Mã Thiên, người sánh ngang với sử gia Herodotus của phương tây.

Vương Quốc Duy trong "Thái sử công niên khảo" cho rằng Tư Mã Thiên mất vào năm 60 tuổi, năm 86 TCN, cùng một năm với Hán Vũ đế, người đã đẩy ông vào bi kịch và cũng đã làm xuất hiện một sử gia vĩ đại.