Review sách Matsuo Basho - Bậc Đại Sư Thơ Haiku

Hải Miên đã review

Hiếm có một thể thơ nào trên thế giới độc đáo như thơ Kaiku. Không chỉ vì số lượng câu chữ ngắn nhất thế giới (trung bình chỉ khoảng 17 âm tiết) mà còn vì sức gợi và sự lãng mạn vô song của nó. Nhắc tới thơ haiku là nghĩ tới Matsuo Basho, nhớ tới những bài thơ khơi gợi đầy xúc cảm:

“ Chim đỗ quyên hót

Ở kinh đô

Mà nhớ kinh đô”

“ Vắng lặng u trầm

Thấm sâu vào đá

Tiếng ve ngâm”.

Hay “ Từbốn phía phương trời

Cánh hoa đào lả tả

Gợn sóng hồ Bi-oa”…

Nhưng nếu chỉ đọc và yêu thích thơ Basho như cái cách tôi đang nói, chúng ta sẽ chỉ hiểu được một phần rất nhỏ về thơ haiku. Cuốn sách “Matsuo Basho, bậc đại sư thơ Haiku” của nhà phê bình Ueda Makoto (Nguyễn Nam Trân biên dịch và chú thích) thực sự là một công trình vừa mang tính hàn lâm chuyên ngành vừa mang tính phổ biến. Cuốn sách giới thiệu chân dung thi hào Nhật Bản và trình bày thi pháp thơ Haiku của ông, những gì đã làm nên ảnh hưởng sâu rộng của Basho ở Nhật cũng như trên thế giới.

Ueda Makoto (1931) là giáo sư, nhà phê bình văn học, dịch giả hàng đầu về thơ haiku và là người có đóng góp lớn lao trong việc phổ biến văn học Nhật Bản ra cộng đồng thế giới.

Uyên bác và trong sáng, Ueda Makoto giúp người đọc bước vào thế giới Haiku một cách nhẹ nhàng nhưng đầy khám phá. Và thơ Haiku sẽ thấm vào tư tưởng người đọc, giúp chúng ta có một cái nhìn toàn diện về Basho.

Cuốn sách còn cho ta thấy quá trình thiên tài Basho đưa nghệ thuật thơ Haiku lên đỉnh cao đầy tinh tế và phiêu lãng. Không chỉ riêng lĩnh vực haiku theo nghĩa hẹp mà cả trong nghĩa rộng của nó, bao gồm các thể loại renku (liên cú), haibun (bài văn) cũng như hairon (bài luận)...

Đây là tác phẩm công phu và có thể nói là công trình đầy đủ nhất về Basho.