Hội thề
by Nguyễn Quang Thân
1 reviews

Review sách Hội thề

HuyenTrang Pham đã review

Lấy nhan đề Hội thề tuy nhiên chi tiết về hội thề Đông Quan chỉ xuất hiện trong vài trang sách. Loạt chiến thắng lẫy lừng Tốt Động, Chúc Động, Chi Lăng, Xương Giang… của nghĩa quân Lam Sơn - tiền đề lịch sử của hội thề Đông Quan cũng chỉ hiện ra thấp thoáng. Cuốn sách tập trung chủ yếu vào những mâu thuẫn của phe võ tướng gốc Lam Sơn (đại diện là Phạm Vấn, Lê Sát, Lê Ngân) và phe nho sĩ tướng lĩnh gốc Bắc Hà (tiêu biểu là Nguyễn Trãi, Trần Nguyên Hãn) để từ đó, đề cao tư tưởng nhân nghĩa của Nguyễn Trãi và lý giải mầm mống những bi kịch cho cuộc đời những trí thức, tướng lĩnh gốc Bắc Hà sau này.

Bậc đại thần Nguyễn Trãi hiện lên trong từng trang sách là một người có lòng yêu nước, thương dân; có trí thức thông tuệ và tầm nhìn xa; có sự cảm phục của Lê Lợi; có tình yêu của Nguyễn Thị Lộ tuy nhiên lại rất đỗi cô đơn ngay trong chính hàng ngũ tướng lĩnh của nghĩa quân Lam Sơn. Cái tâm thế cô độc, bơ vơ ấy càng được đặc tả đến đỉnh điểm khi Nguyễn Trãi coi Thái Phúc như tri âm, tri kỷ của mình. “Phượng hoàng thì rất khó tìm chỗ đứng trong đàn gà mái”- câu dặn dò của Thái Phúc mang ý nghĩa như lời tiên tri khi Nguyễn Trãi đối lập hoàn toàn với những võ tướng gốc Lam Sơn.

Họ là những người có lòng dũng cảm khi chiến đấu, khao khát lập chiến công; nhưng xuất phát điểm là những võ tướng thô lậu, ít học nên tầm nhìn của họ rất hạn hẹp; lại bị bó chặt trong những tham lam về tiền tài, danh vọng và sắc dục. Chính khối mâu thuẫn tồn tại ngay giữa lúc nghĩa quân đang trên đà chiến thắng ấy đã lý giải cho ta hiểu được nguyên nhân kết cục thảm khốc của cuộc đời Nguyễn Trãi, Nguyễn Thị Lô, Phạm Văn Xảo, Trần Nguyên Hãn… sau này.

Bên cạnh khôi mâu thuẫn đó, Hội thề còn tập trung khắc họa những nhân vật khác như vị vua Lê Lợi. Đó vừa là nhà lãnh đạo tài ba, biết lắng nghe những tiếng nói phản biện của trí thức; vừa là một nhà chính trị mưu mô và đa nghi đến tàn nhẫn sẵn sàng hy sinh tính mạng người vợ yêu để làm hài lòng ba quân. Một người đàn ông với những ham muốn rất con người (với phụ nữ, với đứa con trai của mình – chỉ ước được cõng con trên lưng như bao ông bố bình thường khác)… Hay như tướng giặc Vương Thông lại được khắc họa ở khía cạnh rất đỗi… si tình. Cá nhân mình thích kiểu xây dựng nhân vật như thế này. Nó thật hơn, người hơn chứ không chỉ là dạng nhân vật tư tưởng một chiều.

Dù còn nhiều tranh cãi xung quanh tiểu thuyết này song mình vẫn đánh giá đây là một tác phẩm thành công của nhà văn Nguyễn Quang Thân…