Giữa Lòng Tăm Tối
by Joseph Conrad
2 reviews
Có 5 chủ sách đang sở hữu sách này trên OBook, bạn có thể

Review sách Giữa Lòng Tăm Tối

REVIEW GIỮA LÒNG TĂM TỐI - JOSEPH CONRAD

Một đề xuất hoàn hảo cho ai đang cần một thử thách đọc sách 'thực thụ'!

Tôi tình cờ biết đến cuốn sách này với cái tựa 'Tâm bóng tối' khi đang đọc cuốn 'Bóng hình của gió'. Sau đó tôi lại bị lôi cuốn bởi những bài giới thiệu trên Tao Đàn, hé lộ từng chút từng chút một khiến tôi phải tò mò và tìm đọc.

Điều gây ấn tượng với tôi trước cả khi đọc sách là tác giả Joseph Conrad viết cuốn sách này bằng tiếng Anh, thứ ngôn ngữ mà hai mươi tuổi ông mới rành sau tiếng Ba Lan là tiếng mẹ đẻ và tiếng Pháp. Tuy nhiên ông được coi là một trong những tiểu thuyết gia vĩ đại nhất của nền văn học Anh Quốc và có ảnh hưởng lớn đến nhiều cây bút khác sau này. 'Giữa lòng tăm tối' chính là tác phẩm nổi bật nhất của ông, là một tuyệt phẩm kiệt xuất mà những ai yêu văn chương đều phải đọc. Cuốn sách cũng đã gợi cảm hứng cho đạo diễn Francis Ford Coppola chuyển thể thành phim 'Apocalypse now' lấy bối cảnh là chiến tranh Việt Nam và giành được một số giải thưởng điện ảnh.

Cốt truyện của 'Giữa lòng tăm tối' khá đơn giản, đấy là không nói quá rằng chỉ cần tóm tắt nó trong vòng một nốt nhạc. Truyện kể về nhiệm vụ của thuyền trưởng Marlow đi ngược dòng sông Congo để tìm Kurtz, một đại diện xuất sắc của công ty buôn bán ngà voi và những trải nghiệm khó quên trong hành trình ấy. Dù vậy, tác phẩm vỏn vẹn chưa đầy hai trăm trang này đã xuất sắc truyền tải thông điệp về nạn phân biệt chủng tộc và lên án chủ nghĩa thực dân hoành hành ở châu Phi lúc bấy giờ.

Độc giả dễ dàng bắt gặp nhiều phân đoạn miêu tả về người bản địa trong tác phẩm như những sinh vật man di mọi rợ, những kẻ ngu đần chỉ biết lao động mà không có đầu óc. " Từ xa ta đã thấy lòng trắng mắt họ lấp loáng. Họ hò hát; người đẫm mồ hôi, dung mạo như những chiếc mặt nạ dị dạng- cái đám này; nhưng họ có xương cốt, có cơ bắp, có một sinh lực hoang dại, một động năng mãnh liệt..." Tôi chắc là nhiều người cũng sẽ sốc như tôi trước giọng văn lạnh lùng thản nhiên của tác giả, ví dụ như đoạn về gã mọi đốt lò " Gã là một mẫu vật tiến bộ, biết cách đốt lò đứng. Gã ở ngay dưới tôi, và, thật chứ, quan sát gã cũng khai sáng như xem cảnh chó đóng vai người- mặc quần bó, đội mũ lông và đi bằng hai chân sau. " Sự khinh miệt và ghê tởm còn được thể hiện qua lối hành xử bề trên của những tay thuần dân, những kẻ cai trị da trắng coi mạng người da đen như cỏ rác hay như khi Marlow muốn chối bỏ gốc gác chung với bầy người hoang dã ấy. Chính lối viết dửng dưng vô cảm, coi việc chà đạp người da đen như điều đương nhiên không phán xét đã làm độc giả phải rùng mình trước sự vô nhân của con người, nhưng cũng chính vì lẽ đó mà Conrad đã vấp phải những tranh cãi, chỉ trích ông là kẻ kì thị chủng tộc.

Một điều không thể phủ nhận, 'Giữa lòng tăm tối' là một bản cáo trạng phơi bày và lên án mạnh mẽ bản chất xấu xa của chủ nghĩa đế quốc. Dưới vỏ bọc đi khai hóa cho những miền đất hoang sơ, những kẻ chinh phạt đến từ Âu châu với vũ khí hiện đại đã tha hồ đàn áp bóc lột man dân hòng chiếm đoạt những sản vật địa phương để lấp đầy lòng tham không đáy của chúng. " Với họ cai trị chỉ đơn thuần là bóp nghẹt, không hơn... Họ vơ vét được bao nhiêu hay bấy nhiêu, vơ vét để mà vơ vét. Đó chẳng qua là cưỡng đoạt bằng bạo lực, sát nhân có tình tiết tăng nặng trên diện rộng..." Thông qua biểu tượng là nhân vật Kurtz, tác giả lột tả sự cuồng khát của chủ nghĩa đế quốc, đến khi thân tàn ma dại vẫn cố cào cấu kiếm chác lấy chút huy hoàng còn sót lại " y há miệng thật lớn - nó đem lại cho y một diện mạo tham tàn kỳ quái, như thể y muốn nuốt hết cả trời, cả đất, và cả người trước mặt." Nhưng dù có một ý niệm cứu rỗi, dù được sự sùng bái đến không tưởng của đám da đen cuồng tín thì " thiên tài toàn năng" Kurtz rút cục cũng chỉ còn là một thây ma ám ảnh bởi "nỗi kinh hoàng", một vọng âm hư ảo.

Thú thực là nếu không đọc thêm các bài bình luận và phân tích rồi đọc lại " Giữa lòng tăm tối" vài lần nữa thì có lẽ tôi cũng không nắm bắt được hết các tầng ý nghĩa của tác phẩm này. Sự tăm tối đề cập đến ở đây không đơn thuần chỉ là địa danh lục địa đen Phi châu còn trong thời mông muội mà còn là sự thối tha của chủ nghĩa đế quốc, nhân danh văn minh tiến bộ để khai sáng mà còn dã man, tàn độc hơn cả những kẻ mọi rợ chốn vô minh, cam tâm phạm những tội ác cướp bóc, diệt chủng khủng khiếp. Hơn thế nữa, truyện cũng là hành trình đi tìm bản ngã của con người, khi được giải phóng khỏi những ràng buộc đạo đức, người ta có thể trở nên rừng rú, man di, phi nhân đến kinh ngạc.

Sau nhiều lần bỏ dở thì cuối cùng tôi cũng đọc xong cuốn sách này. Lại nhớ, mỗi khi đọc tiếp, rõ ràng là có đánh dấu trang mà tôi vẫn phải đọc lại vài trang trước đó. Vì văn phong kì lạ, truyện lồng trong truyện, với cách sử dụng ngôn từ trang trọng gợi hình khiến tôi đọc sách mà chẳng khác nào con tàu hơi nước xập xệ ọp ẹp của Marlow dò dẫm trong màn sương mù vây phủ vô phương đoán định.

Điều khiến tôi tâm đắc khi đọc cuốn sách này là sự uyên thâm trong cách dịch rất kì công của dịch giả Nham Hoa. Thật sự đáng nể phục và xứng đáng với một tác phẩm đỉnh cao văn chương đích thực! Vốn từ được dùng phong phú đến nỗi tôi dám cá là có những từ bạn chưa bao giờ dùng đến đâu. Bạn có muốn thử sức không nào? " sức dụ hoặc, khích nộ, tịch liêu, âm trầm, hôn ám, thất tung, xác quyết, trá ngụy, triệu hoán ..."

Cảm giác của tôi khá lẫn lộn khi đọc tác phẩm này, như kiểu bạn ở trong một lâu đài hay tu viện cổ, trang nghiêm đến độ bạn không dám đùa giỡn nhưng lại có sức cuốn hút thầm lặng lạ kì khiến bạn muốn khám phá dù biết rằng có những điều ngoài tầm hiểu biết của mình mà không dễ lĩnh hội ngay được.

P/S: Một bài học nho nhỏ là với những tác phẩm kinh điển, những cuốn trong các danh sách "phải - đọc" thì cũng không nên ham hố, đọc cho 'sang người'. Cuốn sách đó có thể là một cô gái đẹp đấy, nhưng nếu không hợp với mình thì cũng đành ngậm ngùi 'buông đôi tay nhau ra' mà rằng ' chúng ta không thuộc về nhau.'



Review khác về sách này 1
MỘT THỜI ĐẠI ẢO TƯỞNG#Giữalòngtămtối #JoshepConradKhi thế giới được phân chia bằng những màu cơ bản----------------Mình biết đến cuốn này qua The Bookler. Ban đầu chỉ là để review nhưng mọi thứ lại... chi tiết