Giới thiệu sách
Được đóng góp bởi OBook Team

Một cái kết mở thì rất nhiều nhà văn giỏi đã làm, nhưng một cái mở không tiến lên, thậm chí không kết, thì hình như chỉ một người như Italo Calvino mới dám biến thành trò chơi tiểu thuyết của mình. Làm cho một cuốn tiểu thuyết “đi tới” trong sự tiến triển hợp lý và đẹp đã là khó, nhưng giữ cho một cuốn tiểu thuyết hoàn chỉnh đứng yên ở ngưỡng bắt đầu còn khó hơn nhiều lần. Nếu một đêm đông có người lữ khách nhốt câu chuyện ngập ngừng trong vẻ tươi mới của sự khởi đầu trong suốt mấy trăm trang sách, buộc người đọc liên tục hào hứng với không ngớt những bước chân đầu tiên, dự cảm đầu tiên, đoán định đầu tiên. Cuốn tiểu thuyết từ khi ra đời đã giữ chân bao độc giả lòng vui sướng thỏa mãn ở ngay điểm xuất phát, và cũng là nguồn khai thác dồi dào cho không ít lý thuyết gia văn học nhìn thấy ở đây một trò chơi tài tình và một suy tư sâu sắc về bản chất của tiểu thuyết và văn chương. *** Đôi nét về tác giả: Italo Calvino (1923-1985) là một trong những nhà văn lớn nhất thế kỷ XX của Ý. Năm 1947 ông đã xuất bản tiểu thuyết đầu tay, Il sentiero dei nidi di ragno (Lối đi mạng nhện). Phần lớn tác phẩm của Calvino là kiệt tác: nhóm tiểu thuyết về thời quá khứ với tên gọi chung “Tổ tiên của chúng ta”, Il Visconte dimezzato (Tử tước bị chẻ đôi người, 1952), Il Barone rampante (Nam tước trên cây, 1957) và Il Cavaliere inesistente (Hiệp sĩ không hiện hữu, 1959); Cosmicomics (1965); Những thành phố vô hình (1972), và đặc biệt là Nếu một đêm đông có người lữ khách… (1979). Calvino còn là một nhà phê bình rất tên tuổi với khối lượng trước tác đồ sộ.

Reviews 2

Nếu như cuốn sách "Nếu một đêm đông có người lữ khách" là một loạt những khởi đầu nhưng lại không biết kết thúc ở đâu, ra sao, thậm chí... không rõ đã kết thúc chưa?!? Thì người đọc cũng không biết phải bắt đầu từ đâu để nhận xét về cuốn sách này, cuốn sách có cấu trúc kỳ dị nhất mà bản thân tôi đã từng đọc qua. Nếu bạn chưa biết khái niệm siêu hình (meta) trong văn chương là gì, cấu trúc hậu hiện đại là thế nào, chủ nghĩa phá bỏ cấu trúc (deconstruction), truyện lồng trong truyện, sách lồng trong sách, hoặc có nghe tới nhưng không biết chúng được ứng dụng như thế nào, định hình trong văn chương ra sao, thì cuốn sách này là ví dụ tiêu biểu cho những thứ kỳ dị khó diễn tả bằng lời đó. Dịch giả Trần Tiễn Cao Đăng có lẽ cũng đã bỏ công rất nhiều để đạt được một bản dịch không quá khó hiểu nhưng vẫn hấp dẫn và mang màu sắc vừa kỳ bí vừa triết lý.

Cuốn sách có rất nhiều điểm đặc sắc, ví dụ như một câu hoàn chỉnh sẽ hiện ra khi bạn biết cách ghép mười mảnh câu rời trong mười chương sách với nhau. Hoặc cả cuốn sách toàn bộ là những khởi đầu khiến người đọc nóng lòng muốn biết diễn biến, nhưng liệu có thể kiên nhẫn theo dõi đến cùng để thấy được kết cuộc, hoặc nói đúng hơn, liệu tác giả có cho bạn thấy? Hoặc là một cuộc truy tìm sách hiếm, một chuyện tình lãng mạn, một cuộc rượt đuổi, một câu hỏi không thể có lời đáp? Đây là một cuốn sách không thể bỏ qua nếu bạn đã đọc qua cuốn Palomar hay bộ "Tổ tiên của chúng ta", yêu những cuốn sách, ưa những thử thách, ưa những khởi đầu đầy phấn khích và thích thú những điều dị thường khó hiểu.

Một cuộc dạo chơi, là những từ thể hiện chính xác nhất Nếu một đêm đông có người lữ khách (NMDDCNLK). Bằng thiên tài của mình, Italo Calvino viết nên một tiểu thuyết độc nhất vô nhị trong lịch sử văn học thế giới. Có thể tiếp cận ở những khía cạnh sau:

Đầu tiên, không giống như thông thường, NMDDCNLK được viết ở ngôi thứ hai. Nếu ngôi thứ nhất cho phép ta thâm nhập sâu vào nội tâm nhân vật, còn ngôi thứ ba cung cấp cái nhìn khách quan toàn cảnh thì ngôi thứ hai hội tụ ưu điểm của cả hai - cách gọi độc giả là bạn làm cho người kể chuyện vừa ở trong vừa ở ngoài câu chuyện. Để duy trì sự lưng chừng đó không phải chuyện dễ dàng, điều này giải thích tính hiếm hoi của ngôi thứ hai. Và Italo Calvino đạt tới đỉnh cao của cách kể chuyện này, khi không những duy trì ngôi kể suốt bốn trăm trang sách, mà còn có thể thay đổi linh hoạt từ số ít sang số nhiều và ngược lại.

(đọc tiếp...)

Thứ đến, NMDDCNLK gồm hai tuyến kể chuyện song song. Tuyến đầu, chúng ta lần theo dấu vết của Người đọc và câu chuyện của anh ta. Sẽ chẳng có gì đáng nói nếu anh ta không phải là Người đọc. Vì là Người đọc, Calvino muốn tiến xa hơn, muốn đẩy chúng ta, những độc giả, những người đọc vào trong câu chuyện, để đồng nhất với Người đọc mà ông ấy tạo ra. Thật thú vị.

Tuyến thứ hai của NMDDCNLK là những câu chuyện mà Người đọc sẽ đọc trong cuộc hành trình của anh ta. Những câu chuyện này, đến lượt nó lại phảng phất những hình ảnh của Người đọc. Như vậy, không dừng lại ở việc đồng nhất người đọc với Người đọc, Calvino còn muốn đồng nhất Người đọc với câu chuyện anh ta đọc. Thành thử, chúng ta lại gián tiếp bị đồng nhất thêm một lần nữa. Việc đồng nhất này nảy ra câu hỏi thú vị: phải chăng chính chúng ta cũng đang bị đọc?

Nhiêu đó vẫn chưa hết. Trong trò chơi tiểu thuyết, ngoài sự đọc, tác giả muốn đào sâu thêm cả sự viết, thể hiện ở những gì mà Người đọc đọc. NMDDCNLK cuốn hút nhất ở sự tươi mới của nó. Italo Calvino giữ cuốn tiểu thuyết chùng chình ở đoạn mở đầu suốt từ đầu đến cuối. Dĩ nhiên chẳng có kết thúc và tất nhiên cứ đang hay lại đứt dây đàn và tuyệt nhiên là chẳng ai muốn điều đó đương nhiên trừ tác giả. Những câu chuyện cứ bắt đầu rồi kết thúc cứ như vòng lặp.

Đã hết chưa? Vẫn còn. Dr Strange hay Itachi giỏi lắm cũng chỉ tạo được vô hạn tuần hoàn. Giống nhau chán ngắt thì ai mà muốn đọc. Thế rồi Calvino quyết định tô màu cho nó khác biệt. Kết quả những câu chuyện trong NMDDCNLK tuy lặp nhưng không lặp, tuy giống nhưng mang bản sắc riêng. Mà bản sắc thì ba chấm lắm.Túm lại, như đã nói, là một cuộc dạo chơi, của tác giả. Hãy đọc khi thật tỉnh táo.

Thông tin chi tiết
Tác giả Italo Calvino
Dịch giả Trần Tiễn Cao Đăng
Nhà xuất bản NXB Văn Học
Năm phát hành 05-2011
Công ty phát hành Nhã Nam
ISBN 8936024916220
Trọng lượng (gr) 420
Kích thước 20.5 x 13
Số trang 404
Giá bìa 75,000 đ
Thể loại