Reviews 3

Tựa đề: Não bộ kể gì về bạn

Tác giả: David Eagleman

(đọc tiếp...)

Nhà xuất bản: Omega+

Đánh giá về phần dịch thuật: 4/5

Như tựa đề đã đề cập đến, cuốn sách "Não bộ kể gì về bạn" kể cho độc giả nghe về chính mình và chỉ ra cách mà họ cảm nhận về thế giới xung quanh.

Về tổng thể, trang bìa cuốn sách đẹp và bắt mắt. Cách trình bày trong sách rõ ràng, lối hành văn rất dễ để theo dõi với các chú thích, diễn giải ngay bên cạnh để làm sáng tỏ một định nghĩa, khái niệm... chuyên môn. Tuy nhiên, đối với các độc giả chưa từng biết về cấu tạo của não bộ, thì sẽ rất khó để hình dung hết thông tin mà quyển sách truyền tải. Theo ý kiến cá nhân, thì bạn đọc nên có một hình minh họa về cấu trúc não bộ ở bên cạnh hoặc tìm hiểu về nó trước khi đọc sách.

Đi vào nội dung sách, ở chương đầu, tác giả rất khéo léo khi trình bày theo trình tự thời gian để người đọc có thể nhận ra được sự phát triển của não bộ, ý tưởng, suy nghĩ thông qua các giai đoạn phát triển của con người. Ở mỗi giai đoạn sẽ có những yếu tố sinh học và môi trường tác động lên mỗi cá nhân, từ đó tạo nên một cá thể đặc biệt và duy nhất. Dù vậy, trong quá trình này, các bệnh lý về não hay các tai nạn sẽ có những ảnh hưởng không nhỏ lên sự hình thành của cá thể đó.

Ở các chương tiếp theo, tác giả sẽ giải thích về cách mà não bộ đã biến chuyển hàng tỉ thông tin nhận được từ các giác quan bên ngoài để phân tích và xây dựng nên "thực tế" riêng của mỗi người. Đối diện với "thực tế" đó, hàng loạt câu hỏi sẽ được đặt ra: thực tế đó là của ai, của cá nhân đó hay của não bộ? Quyết định hành động được đưa ra là gì? Tại sao lại chọn quyết định đó? Hành động đó sẽ ảnh hưởng như thế nào đến môi trường xung quanh? Tương tác giữa cá nhân đó và môi trường sẽ như thế nào? Các câu trả lời dần dần sẽ được hé lộ qua từng trang sách.

Đến đây, cách phân tích và lý luận của tác giả khá là gần gũi với người đọc. Ông không sử dụng nhiều các phân tích chuyên môn, mà thay vào đó là các thí nghiệm, ví dụ, dẫn chứng đơn giản, dễ hiểu. Hơn thế nữa, các dẫn chứng, kết luận này rất gần gũi; đến nỗi mà tôi có thể áp dụng những điều này cho chính bản thân mình. Tôi cảm thấy mình như là một phần của quyển sách. Đây là điều đã làm tôi thực sự thích thú khi đọc cuốn sách. 😁

Đến chương cuối, sau khi độc giả đã hiểu được cách vận hành của não bộ, tác giả cuốn sách sẽ đưa họ đến tương lai, nơi mà các bộ não được liên kết với máy móc để có thể tồn tại như một thực thể độc lập. Ở phần này, dù vẫn cung cấp được những kiến thức khoa học chính xác, cuốn sách đã mang lại sự giải trí khá cao vì làm cho độc giả có cảm giác như đang xem phim Khoa học viễn tưởng vậy.

Tựu chung lại, "Não bộ kể gì về bạn" là một cuốn sách hay với rất nhiều thông tin bổ ích. Thông qua từng trang giấy, người đọc sẽ có cảm giác như thể tác giả viết cuốn sách này chỉ cho một mình họ mà thôi..

Một cuốn sách khoa học thật sự hấp dẫn ở cả văn phong và kiến thức.

“Não bộ kể gì về bạn?” là một cuốn sách khoa học đầy thú vị đưa tôi vào thế giới của hàng tỉ tế bào não, những neuron thần kinh, những xung điện hóa.. Nó dẫn dắt tôi đến từng ga, trạm một để trả lời hàng loạt những câu hỏi.

(đọc tiếp...)

Câu hỏi thứ nhất: Tôi là ai?

Bằng những cuộc thí nghiệm và dẫn chứng xác đáng, David Eagleman đã chứng minh được rằng: Những chi tiết vi mô trong não bộ của bạn được hình thành và định hình phụ thuộc vào nơi bạn từng đến, việc bạn từng làm, những điều bạn từng trải nghiệm. Đặc biệt, bộ não không bao giờ bất biến mà luôn có sự vận động, thay đổi như chính cuộc sống đầy sắc màu của bạn. Hình ảnh minh họa về bộ não con người ở thời kỳ trẻ sơ sinh, một tháng, chín tháng, hai năm, trưởng thành đã chỉ rõ điều đó một cách trực quan, sinh động. Thêm nữa, bộ não thay đổi hay bị tổn thương sẽ khiến hành động của ta cũng thay đổi theo. Nó là trung tâm điều khiển, là người cầm dây diều đầy quyền năng. Tôi chắc chắn, bạn sẽ ngạc nhiên và thích thú trước những điều quen thuộc nhưng bạn chưa nhận ra hay chưa từng được biết mà cuốn sách đề cập.

Ngoài lập luận chặt chẽ, câu từ khúc chiết thì cách đặt đề mục giàu tính gợi hình cũng khiến tác phẩm tỏa ra mùi hương kích thích đọc giả “Khởi sinh bất toàn”, “Canh bạc tạo hóa”, “Tính dẻo của tuổi trưởng thành”, “Não giống như bông tuyết”…

Câu hỏi thứ 2: Thực tại là gì?

Chắc chắn, bạn sẽ ngạc nhiên như tôi khi dừng chân tại trạm này. Với những nghiên cứu đậm chất khoa học, David Eagleman đã đưa tôi đi từ bất ngờ này đến bất ngờ khác, kèm theo đó là sự thích thú trước những hiện tượng đời sống được lý giải rất “ngọt”: Mánh khóe của các ảo thuật gia, va chạm giao thông trên đường dù mắt vẫn quan sát, ảo ảnh của mắt, thời gian nhận biết của con người dường như kéo dài hơn trong một số trường hợp…

Luận điểm việc nhìn không chỉ cần đôi mắt đã được lý giải bằng những luận chứng, luận cứ thực tiễn. Sợi dây thú vị cứ thế kéo dài xuyên suốt tác phẩm. Một tác phẩm khoa học nhưng không khô khan, khó nuốt chút nào.

Câu hỏi thứ 3: Ai là người điều khiển?

Những dữ liệu khoa học dễ dàng được người đọc tiếp nhận bởi cách dẫn dắt nhẹ nhàng, mang hơi thở văn chương như thế này “Đó là buổi sáng. Các nẻo đường trong khu phố bạn sống im lìm khi mặt trời hé qua đường chân trời. trong từng phòng ngủ trên khắp thành phố, một sự kiện kinh ngạc đang diễn ra: ý thức con người đang cựa mình thức giấc. Chủ thể phức tạp nhất trên hành tinh của chúng ta đang nhận biết rằng nó đang tồn tại”.

Tác giả đưa ta đến từng bậc kiến thức một, chậm rãi, chắn chắn và đầy thận trọng. Ta bị thuyết phục hoàn toàn trước những số liệu thống kê, những câu văn chắc gọn, giàu giá trị. Những suy nghĩ đơn thuần của ta trước đó bị đánh đổ hoàn toàn. Các neuron thần kinh, bộ não, ý thức… những khái niệm ta chẳng mấy quan tâm, chẳng mấy khi tìm hiểu giờ đây lại là đối tượng kích thích sự theo dõi của ta.

Câu hỏi thứ 4: Chúng ta quyết định như thế nào?

Để chứng minh vai trò của não bộ đối với quyết định của mỗi người, nhà khoa học thần kinh đã đưa ra nhiều tình huống thực tế, rồi thực trạng kinh tế của Mỹ, những bức hình về khu vực não bộ và cả một mẩu truyện trong thần thoại Hy Lạp. David Eagleman rất thông minh trong cách làm rõ vấn đề và cả cách kết luận. Những kiến thức ông cung cấp chắc chắn sẽ không bị trôi tuột sau khi ta đọc xong cuốn sách bởi luôn có những câu chủ đề giàu sức đọng “Bộ não của bạn giống như một nghị viện thần kinh, bao gồm các đảng phái đối lập đấu tranh để giành quyền lèo lái con thuyền trạng thái…. Chúng ta là những sinh vật phức tạp vì chúng ta bao gồm nhiều xu hướng, tất cả đều kiểm soát.”

Câu hỏi thứ 5: Tôi có cần bạn?

Nhà khoa học đã dẫn dắt và đưa ta đến kết luận rằng: Một nửa chúng ta là người khác. Chúng ta không tồn tại độc lập mà luôn sống trong một tập thể, cộng đồng. Các neuron thần kinh của chúng ta cũng vậy, chúng cần các neuron khác để tồn tại.

Với cái nhìn của một nhà khoa học, tác giả đã đề cập đến tình trạng ngoại nhóm lợi ích với những con số xác thực: 1915 người Ottoman Turk tàn sát hơn một triệu người Armenia, 1937 người Nhật sát hại hàng trăm ngàn người dân Trung Hoa, 1994 người Hutus giết chết 800.000 người Tutsis… Chiến tranh và giết chóc, thông thường chỉ được nhìn nhận ở khía cạnh lịch sử, kinh tế, chính trị nhưng với tác giả, nó còn được nhìn ở góc độ hiện tượng thần kinh. Hiện tượng gì đã xảy ra? Khu vực nào bị đoản mạch? Tác phẩm sẽ trả lời tường tận.

Việc hiểu về não bộ, các hiện tượng thần kinh, ta có khả năng làm gián đoạn những hành động phi nhân tính trên phạm vị rộng cũng như những ứng xử vô nhân đạo, những hành vi thiếu đạo đức trong đời sống. Thế nên, khoa học thần kinh cần được tìm hiểu và quan tâm nhiều hơn nữa.

Câu hỏi thứ 6: Chúng ta sẽ là ai?

Vẫn tiếp tục với cái nhìn khách quan, khoa học, David Eagleman đã đặt ta lên con thuyền xuôi theo dòng nghiên cứu của ông: Để thành công, để trở thành một con người như mong muốn, điều ta cần có là tính dẻo của não. Ông phân tích ý thức, giác quan tăng cường, đưa ra giải pháp để có một cơ thể tốt hơn và cuối cùng là hướng tới một tương lai đầy hứa hẹn “Loài người chúng ta hiện đang khám phá ra các công cụ để định hình vận mệnh của chúng ta”.

“Não bộ kể gì về bạn?” đã trả lời tường tận, chi tiết sáu câu hỏi như thế. Cuốn sách là một sự kết hợp tuyệt vời giữa tri thức khoa học với những con số và những thí nghiệm trong phòng kín, những thí nghiệm mang tính thực tiễn và cả những câu chuyện trong thần thoại, những sự kiện trong lịch sử… Tất cả tổng hòa trong những câu văn sắc bén có, mượt mà có, uyển chuyển có. Đây là một cuốn sách khoa học thật sự hấp dẫn ở cả văn phong và kiến thức.

#NÃO_BỘ_KỂ_GÌ_VỀ_BẠN

#DAVID_EALGEMAN (Dịch giả : Trần Tuấn Hiệp)

(đọc tiếp...)

(Đây không phải là review sách mà chỉ là một vài chia sẻ cá nhân sau khi đọc cuốn sách này)

Những gì tôi còn nhớ về bộ não sau khi học hết chương trình phổ thông và vượt qua được kì thi đại học không gì ngoài những cơn đau đầu vật vã vì những phương trình Toán Lý Hóa, những đêm mất ngủ vì phải học thuộc lòng các công thức lượng giác...

Những gì tôi biết về bán cầu não trái và bán cầu phải sau 15 năm làm công việc liên quan đến số liệu khô khan nhàm chán là tôi không có chút gì năng khiếu về số học và sự thông minh toán học, tôi chỉ có sự phát triển phần não về cảm xúc và mọi thứ hoa lá cành. Tôi biết mình đã chọn sai nghề và quyết định từ bỏ.

Những gì tôi biết về nơ ron thần kinh sau 3 lần sinh nở là những cơn quên bất thình lình không thể nào tưởng tượng ra nổi, những buổi sáng phải mất rất nhiều thời gian để tìm chìa khóa xe, tìm kính mắt..., và đặc biệt là cái sự quên đường đi và mất phương hướng đến độ làm trò cười cho những người đàn ông xung quanh.

Và sau khi làm mẹ, tôi ngỡ ngàng chứng kiến sự thay đổi hằng ngày và liên tục trong hành vi của đứa con bé nhỏ, đặc biệt là giai đoạn đầu đời đến năm bé hai tuổi. Một sự tiến bộ rất đáng ngạc nhiên và là phần thưởng vô giá cho người mẹ.

Đó là những gì tôi quan sát và đúc kết trong cuộc sống thường ngày và thường tự hỏi tại sao những điều ấy lại xảy ra mà không phải là một điều nào khác ?? Và những thắc mắc ấy đến nay đã được giải tỏa khi tôi đọc cuốn sách NÃO BỘ KỂ GÌ VỀ BẠN này, tôi đã hiểu vì sao đầu tôi như muốn nổ ra vì sin cos, vì sao tôi chỉ được 4 điểm môn Toán ở kì thi đại học, và vì sao tôi lại quên tất cả mọi thứ sau khi sinh... lúc này tôi biết là nơ ron thần kinh chỉ có già cỗi và chết đi chứ không thể sinh ra thêm nhưng những tế bào khác.

Những suy nghĩ, những ước mơ, những kỷ niệm của chúng ta đều khởi nguồn từ một khối gel vững chắc với bề ngoài nhăn nheo, và khối lượng của nó quá nhỏ bé nếu so với những quá trình tinh thần mà nó tạo ra - đó chính là BỘ NÃO. Và điều làm cho nó trở nên độc đáo là không giống bất cứ bộ phận nào trên cơ thể khi có thương tổn, nó sẽ khiến chúng ta thay đổi hoàn toàn.

Một điều kì diệu nữa là số lượng tế bào não lúc mới sinh ra và lúc trưởng thành đều như nhau cả, và cái làm cho não phát triển là sự kết nối giữa các tế bào não với nhau chứ không phải là sự sinh sôi tế bào như ở những bộ phận khác trên cơ thể chúng ta. Sự kết nối này sẽ diễn ra trong suốt quá trình sống của mỗi người, đặc biệt ở 2 năm đầu đời. Và mọi quyết định của chúng ta dù đơn giản hay quan trọng - khi ta phân vân có nên ăn một cây kem lúc trời lạnh và khi ta bối rối suy nghĩ hàng tháng trời về quyết định nghỉ việc - não cũng cần quá trình kết nối như nhau.

Tôi những muốn xem lại The Truman Show - một bộ phim tôi xem đã rất lâu và thời gian đã làm cho đầu óc tôi quên bẵng nội dung nhưng khi đọc cuốn sách này thì lòng thương cảm của tôi đối với nhân vật chính mà tôi đã từng có bỗng hiện lên rõ mồn một -nhân vậtTruman Burbanktrong bộ phim này chính là một ví dụ minh họa điển hình cho những gì mà tác giả David Eagleman đã viết ra : con người

Đây chính là cuốn sách viết cho những kẻ ngoại đạo như chúng ta, những người không học chuyên sâu về y học thần kinh nhưng vẫn muốn tìm hiểu về chúng. Câu từ viết đơn giản dễ hiểu, có ví dụ minh họa sinh động từ cuộc sống thường ngày, và không có những từ ngữ chuyên môn gây khó hiểu. Chính tác giả cũng đã nói: " Nó không bao hàm bất kỳ kiến thức chuyên môn nào, chỉ có sự tò mò và khát khao tự khám phá".Cuốn sách này được đánh giá là "súc tích, dễ tiếp cận và đầy bất ngờ..", "cuốn sách giúp chúng ta dễ dàng hiểu được bộ sưu tập tế bào phức tạp nhất trong vũ trụ - bộ não của chúng ta"

Vì vậy bạn đừng lo khó đọc nhé, cứ mua và đọc thôi

Thông tin chi tiết
Năm phát hành 10-2019
Thể loại