Giới thiệu sách
Được đóng góp bởi OBook Team

Trong giới biên khảo, sử gia giữ một địa vị dặc biệt, vì sức làm việc phi thường của họ. Họ kiên nhẫn, cặm cụi hơn hết thảy các nhà khác, hi sinh suốt đời cho vãn hóa khòng màng danh vọng, lợi lộc, bỏ ra từ ba đến năm chục năm để lập nên sự nghiệp. Họ đọc sách nhiều, du lịch nhiều, suy tư nhiều, và nếu họ ít có thanh kiến, thì tác phẩm của họ càng lâu đời càng có giá trị, hiện nay ở phương Tây, loại sách về sử được phố biến rất rộng, có cái cơ muốn lấn át tiểu thuyết.

Chỉ trừ Ấn Độ, dân tộc lớn nào cũng có một số sử gia lớn. Trung Hoa có hai sử gia họ Tư Mã : Tư Mã Thiên (145- ?... trước công nguyên) với bộ Sử kí bất hủ gồm 526.000 chữ, chép từ đời Hoàng Đế đến đời Hán Vũ Đế, và Tư Mã Quang (1019-1086) đời Tống với bộ Tư Trị Thông Giám, chép từ thời Chiến Quốc tới hết đời Ngũ Đại (gồm 1362 năm), ngày nào cũng viết hàng chục trang giấy tới khi hoàn thành sau hai mươi lăm năm làm việc thì những tài liệu chép tay chứa đầy hai căn phòng.

Ả Rập có Abđ-er-Rahman Ihn Khaldoun (thế kĩ XIV). trong hai chục năm vừa làm quan vừa viết bộ Thế giới sứ mà Toynbee khen là “tác phẩm lớn nhất trong loại đó ở bất kỳ thời đại nào, trong bất kỳ xứ nào”.

Pháp có Augustin Thierry (1795-1856) nghiên cứu sử hơn chục năm, tới lòa mắt mà vẫn tiếp tục làm việc, không viết được thì đọc cho người khác chép. Đồng thời với ông có Michelet bỏ ra ba mươi năm soạn bộ Sử Pháp gồm 28 cuốn.

Anh có Gibbon (1737-1794) bỏ ra 17 năm soạn bộ sử danh tiếng Thời suy sụp của đế quốc La Mã. Đức có Spengler (1880-1936) tác giả bộ Thời tàn của phương Tây. Nước ta chưa có sử gia nào so sánh với những nhà đó được, nhưng Lê Quý Đôn, Phan Huy Chú vần còn đáng làm gương cho chúng ta và nếu được sanh ở  một nước như Trung Hoa chẳng hạn thì sự nghiệp hai vị đó chưa chắc đã kém ai.

Hiện nay hai sử gia nổi danh nhất thế giới là Toynbee ( 1888...) với hộ A Stiưiv of History (Khảo luận về Sử) và Will Durant với bộ The Story of Civillisation (Lịch sứ văn minh). Toynbee là một sử triết gia, có phẩn sâu sắc hơn Durant, Durant cổ điển hơn, nhằm mục đích phổ biến hơn, như H.G. Wells, tác giả bộ Lịch sứ thế giới, những công trình của ông lớn lao hơn của Wells nhiều, và mặc dầu tính cách khác nhau, đáng được đặt ngang hàng với công trình cúa Toynbee.

Reviews 1

Lịch sử văn minh Ấn Độ

Will Durant

(đọc tiếp...)

Người dịch Nguyễn Hiến Lê

Lịch sử văn minh Ấn Độ là 1 tập trong bộ Lịch sử văn minh của Will Duran do Nguyễn Hiến Lê dịch.

Tác giả Will Duran là một sử gia danh tiếng, tâm huyết. Ông cùng người vợ của mình đã bỏ ra 39 năm để thực hiện bộ sách tổng hợp văn minh của nhân loại, bởi ông cho rằng "Lịch sử nhân loại như một dòng sông đôi khi đầy máu và xác những người chém giết nhau, cướp bóc lẫn nhau; mà các sử gia thường chép những hành động đó thôi. Nhưng trên bờ còn có những người khác cất nhà, làm vườn, nuôi con, làm thơ".

Vì sao nền văn minh Ấn Độ phát triển rực rỡ, có nhiều thành tựu ở rất nhiều mặt : y học, văn học, tôn giáo, khoa học và nghệ thuật ... như vậy lại bị lụi tàn? Will Duran ngay từ đầu bộ sách The lessons of history đã nói rằng "Một đại tai biến về địa chất hoặc một thay đổi đột ngột về khí hậu, một bênh dịch lan tràn dữ dội mà không biết cách ngăn chặn, một sự khai thác quá mức làm cho đất đai cẳn cỗi, một sự suy giảm về nguồn lợi thiên nhiên, một sự thay đổi về luân lý, trí tuệ, hậu quả của sự lao lực hoặc của một đời sống quá kích thích, trụy lạc , một triết lý bi quan hoặc sự tập trung của cải vào một số người... cũng có thể làm hại cho văn minh. Dân tộc nào cũng vậy, nhờ sống khắc khổ mà thịnh lên rồi vì quá hưởng lạc mà suy tàn, bị tiêu diệt". Cuốn sách này là một minh chứng hùng hồn cho điều đó.

Ấn Độ có một lịch sử đau thương và đẫm máu, họ bị Hồi xâm chiếm một cách tàn bạo và cai trị cực kỳ hà khắc. Sau Hồi, họ bị Mông cổ xâm lược cũng không kém tàn ác. Song trong lịch sử Ấn Độ có những vị vua vĩ đại được người Ấn ca tụng đến bây giờ bởi tư tưởng, nhân cách, tài năng, đức độ chứ không phải bởi tài thao lược chiến trận, gây chiến tranh, giành được nhiều đất đai. Đầu tiên phải kể đến Krishna Raya (khoảng 1336). Ông là một vị vua công bằng, đại độ, tôn trọng tự do tín ngưỡng, yêu văn chương và nghệ thuật. Ông cũng là một vị vua nhân từ và siêng năng trị nước và hào phóng. Dưới thời ông Ấn Độ cực thịnh.

Một vị vua anh minh nữa là Akbar. Một vĩ nhân có đủ tài và đức. 18 tuổi ông chinh chiến mở mang bờ cõi, biên giới vương quốc mở rộng gấp 8 lần và bắt đầu công cuộc trị quốc bằng chính sách chuyên chế, đích thân ông cắt cử bổ nhiệm quan lại.rút bớt quân đôi, trị nạn tham nhũng. Tiết kiệm trong việc chi tiêu của triều đình song ông lại rất nhân từ, bố thí cho người nghèo rất nhiều. Ông cũng đã ban nhành những đạo luật tiến bộ, nhân đạo như cấm tảo hôn, cấm bắt quả phụ phải hỏa thiêu theo chồng, cho phụ nữ được tái giá, bỏ chế độ nô lệ, tôn giáo nào cũng được tự do... Và ông có một đức tính hiếm thấy ở các vị vua chúa phương Đông là công bằng, nên ông vượt hẳn lên trên các nhà cầm quyền đương thời.

Nền văn minh Ấn Độ còn sản sinh ra một con người xuất chúng nữa là Đức Phật Thích Ca. Ông vốn là một vị hoàng tử, song trước sự thống khổ của những người dân, ông đã quyết ra đi để tìm ra một biện pháp giúp cho mọi người đỡ đau khổ, cuộc sống được an yên hơn.

Một nhân vật đặc biệt nữa, cũng là một nhân vât có 1 không 2 trong lịch sử nhân loại, đó là Gandhi _ một thủ lĩnh duy nhất trong lịch sử bằng phương pháp bất bạo động mà giành được chính quyền.

Một lịch sử thăng trầm, luôn bị các dân tộc man rợ xâm lăng và đàn áp, cộng với một khí hậu nóng bức, thiên nhiên khắc nghiệt đã ảnh hưởng đến đời sống tinh thần của người Ấn, điều đó thể hiện rõ trong đời sống tâm linh, triết học của họ. Ấn Độ là quốc gia duy nhất có một tầng lớp coi sóc về tinh thần xuyên suốt lịch sử dân tộc là Bà La Môn. Cũng bởi thiên nhiên nhiên khắc nghiệt, lại bị cai trị hà khắc nên họ rất lệ thuộc vào những Bà La Môn. Địa vị của các Bà La Môn rất cao trong lòng dân Ấn.

Ấn Độ còn có một nền y học, văn học, tôn giáo, khoa học và nghệ thuật và triết học phát triển và đa dạng.

Về y học, ngay từ thời cổ đã có nhiều cách đoán bệnh, trị bệnh độc đáo, hiệu quả. Họ dùng thảo mộc làm thuốc, con số thảo mộc lên đến cả ngàn. Thời đó giải phẫu cơ thể của họ đã làm rất tốt, đã dùng cả thuốc mê.Hóa học của người Ấn cũng cực kỳ phát triển với các ngành nhuộm, thuộc da, chế tạo xà phòng, thủy tinh, xi măng.

Tôi vốn không thích đất nước Ấn Độ mấy bởi lâu lâu lại nghe trên truyền thông một vụ án bên đó, rất mất mặt giới đàn ông nói riêng và đất nước Ấn nói chung. Khi đọc cuốn sách này tôi đã hiểu thêm rất nhiều điều về một nền văn minh vĩ đại. Tôi cũng đã hiểu được tại sao họ lại là nước có nền công nghệ thông tin cực kỳ phát triển, đứng nhất nhì thế giới. Nền văn minh của họ là một nền văn minh từ cổ đại còn tồn tại đến bây giờ và vẫn đang tiếp tục phát triển. Hiện nay Ấn độ đã được độc lập, lại được tiếp xúc với các nền văn minh khác, họ lại có một tâm hồn già dặn, thanh thản, dễ tiếp thu những cái mới, biết tha thứ, có tấm lòng nhân từ thì Ấn Độ sẽ ngày càng phát triển rực rỡ.

Người dịch cuốn này là học giả Nguyễn Hiến Lê cũng là một người rất nổi tiếng trong giới học thuật. Ông là một "tượng đài văn hóa" , làm việc vô cùng cẩn trọng và nghiêm túc. Tác phẩm này được ông chuyển ngữ rất đặc sắc, vẫn giàu chất trí tuệ với văn phong súc tích, dễ hiểu, lại mang hơi hướng phương Đông, hợp với tác phẩm.

Thông tin chi tiết
Tác giả Will Durant
Dịch giả Nguyễn Hiến Lê
Nhà xuất bản NXB Hồng Đức
Năm phát hành 01-2020
ISBN 8935246919408
Trọng lượng (gr) 500
Kích thước 14.5 x 20.5
Số trang 470
Giá bìa 177,000 đ