Bắc hành lược ký
by Lê Quýnh
2 reviews

Review sách Bắc hành lược ký

Binh Boog đã review

#Review #Bắc_hành_lược_ký #Lê_Quýnh #Nhã_nam

Trước nay khi học lịch sử hẳn các bạn hay được nghe về vị vua Lê Chiêu Thống là kẻ bán nước cầu vinh, cõng rắn cắn gà nhà. Chẳng lẽ lịch sử được viết bởi những người chiến thắng. Bắc hành lược ký đem lại cho các bạn một góc nhìn rất khác về vị vua này, về cả giai đoạn lịch sử phức tạp này.

Thật sự để viết cái gì về quyển này là rất khó. Bởi Bắc hành lược ký là những ghi chép hồi ký của tác giả trong thời gian bị giam giữ ở Trung Hoa thời nhà Thanh sau khi theo vua Lê Chiêu Thống chạy sang phương Bắc lưu vong. Nó không hề dễ đọc.

Tuy chỉ là hồi ký, có thể thấy chi tiết lịch sử không nhiều nhưng Bắc Hành Lược Ký lại cho ta thấy góc nhìn đa chiều về hoàn cảnh lịch sử lúc bấy giờ. Phần nào phản ánh mối giao tình giữa Trung Hoa và An Nam khi thắm thiết, khi lạnh nhạt, khi ruồng rẫy.

Lê Quýnh, người thôn Trung, xã Đại Mão, huyện Siêu Loại, tỉnh Bắc Ninh, là nhân vật tiêu biểu cho giới sĩ phu đất Bắc tận trung với nhà Lê. Chính vì là người trong cuộc, là bên thua cuộc nên Bắc hành lược ký được viết với góc nhìn đa chiều hơn.

Bối cảnh lịch sử khi đó diễn biến rất phức tạp. Trong nước là sự tranh giành giữa các thế lực nhà Lê - nhà Tây Sơn - nhà Nguyễn. Tình hình trong nước không ổn định lại phải đối phó với thế lực phương bắc của nhà Thanh.

Mối bang giao giữa nhà Thanh - nhà Lê - Nhà Tây Sơn - Nhà Nguyễn biến chuyển không ngừng. Bắc hành lược ký đã phần nào cho ta thấy được sự biến chuyển phức tạp trong các mối quan hệ phức tạp đó.

Ngoài ra Bắc hành lược ký còn cho ta thấy được những góc nhìn về các sự kiện lịch sử vốn dĩ bị hiểu lầm đưa đến những bất công trong lịch sử

- Tông thất và tòng thần nhà Lê chạy sang Đẩu Áo hoàn toàn là do động lực tìm đường sống, không phải nhằm xin người Tàu cứu viện như sử nhà Thanh, nhà Nguyễn đã chép. Việc quân Thanh sang nước ta hoàn toàn là do chủ ý của Càn Long và Tôn Sĩ Nghị mượn tiếng giúp nhà Lê

- Không có việc triều đình vua Lê đem trâu rượu gạo thóc ra đón tiếp quân Tàu như Hoàng Lê nhất thống chí và Khâm định Việt sử tường thuật.

- Cha của chim én nhỏ Tiểu Yến Tử (Càn Long) khi nhường ngôi cho Gia Khánh chỉ quan tâm tới lễ nghi, yến tiệc mừng đại lễ Bát tuần khánh thọ của mình hơn là chính sách ngoại giao đối với bên ngoài nên việc đem quân sang lần hai sau khi Tôn Sĩ Nghị bị thất bại dưới quân nhà Tây Sơn không được nhắc tới.

Tóm lại: Bắc hành lược ký tuy chỉ là hồi ký của Lê Quýnh trong thời gian lưu vong ở nhà Thanh bên Tàu nhưng lại cho ta thêm một góc nhìn về mối quan hệ hết sức phức tạp lúc bấy giờ.



Review khác về sách này 1
Ba mươi năm cuối thế kỷ XVIII, tức là từ khi khởi nghĩa Tây Sơn bắt đầu vào năm 1771 ở Đàng Trong cho tới khi Gia Long thống nhất đất nước và lên ngôi năm 1802 ở Phú Xuân, là một giai đoạn lịch sử ... chi tiết